Najgorsze paliwa stale w obrocie

Uwagi ClientEarth Prawnicy dla Ziemi złożone w ramach konsultacji społecznych w sprawie projektów aktów prawnych dotyczących wymagań jakościowych dla paliw stałych.

Zdaniem Fundacji projekt rozporządzenia paliwowego jest w stu procentach zbieżny z szeroko krytykowanym, przygotowanym przez poprzednie Ministerstwo Gospodarki, projektem rozporządzenia w sprawie wymagań jakościowych dla paliw stałych, który w lipcu 2015 r. został przedstawiony Komisji Europejskiej na podstawie przepisów o notyfikacji tzw. przepisów technicznych.

Trzy powody, dla których proponowane zmiany regulacyjne nie poprawią jakości powietrza w Polsce:

  1. W przypadku niektórych rodzajów paliw stałych wymogi jakościowe określone w finalnej wersji ww. projektu rozporządzenia Ministra Gospodarki z lipca 2015 r. uległy obniżeniu w stosunku do pierwotnej treści projektu ze stycznia 2015 r. Tymczasem już pierwszy projekt rozporządzenia Ministra Gospodarki był mocno krytykowany w toku uzgodnień międzyresortowych i konsultacji publicznych. Zgłaszane zastrzeżenia dotyczyły zwłaszcza wymagań w zakresie maksymalnej zawartości popiołu. Ministerstwo Środowiska wskazywało wówczas, że „dopuszczenie do obrotu dla sektora indywidualnych gospodarstw mułów, flotokoncentratów, miałów o wysokiej zawartości popiołu(…) będzie powodować wysoką emisję pyłu i WWA” (czyli wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych, do których zaliczany jest zwłaszcza rakotwórczy i mutagenny benzo(a)piren).
  2. W 2015 r. Ministerstwo Środowiska jednoznacznie wskazywało, że przyjęcie takiego rozporządzenia paliwowego „nie przyczyni się do uzyskania zakładanego efektu, jakim(…) jest wyeliminowanie paliw stałych, które mają negatywny wpływ na emisyjność pieców węglowych”, a także, że rozporządzenie „w obecnej wersji nie przyczyni się do poprawy stanu środowiska, ograniczenia tzw. niskiej emisji i ochrony zdrowia”. Zaproponowane wtedy parametry paliw stałych kwestionował też Instytut Chemicznej Przeróbki Węgla (IChPW), który w 2015 r. wnioskował o „odrzucenie” projektu rozporządzenia w proponowanym kształcie „w całości”. Dodatkowo, organizacje społeczne trafnie zwracały uwagę na fakt, że zaproponowane wymogi nie wykluczałyby z obrotu praktycznie żadnego z produktów oferowanych przez górnictwo węgla kamiennego.
  3. Interes producentów węgla został postawiony ponad interesem całości społeczeństwa. Uzasadnienie do konsultowanego obecnie projektu rozporządzenia paliwowego stanowi, że proponowane parametry jakościowe paliw stałych „są wynikiem kompromisu pomiędzy najlepszym węglem, jaki powinien być dostarczany do odbiorcy końcowego, a możliwościami zaspokajania popytu przez producentów węgla w Polsce”, nie odnosząc się przy tym w ogóle do aspektów zdrowotnych lub środowiskowych.W rezultacie tego „kompromisu”, zaproponowane w projekcie rozporządzenia paliwowego wymogi jakościowe będzie spełniał niemal każdy sortyment węgla kamiennego. Tytułem przykładu, w Ocenie Skutków Regulacji (OSR) do projektu rozporządzenia paliwowego wskazano, że proponowanych obecnie norm nie spełniałoby około 6,8% miałów. Co więcej, w OSR do projektu nowelizacji ustawy paliwowej wskazano jedynie – w trybie przypuszczającym – że proponowane działania „mogą przyczynić się” (a nie że proponowane działania przyczynią się) do redukcji niskiej emisji.

Konieczne zmiany w ustawie paliwowej

Niezależnie od konieczności zaostrzenia wymagań jakościowych dla paliw stałych, w pierwszej kolejności znacznie dalej idącej nowelizacji wymaga jednak sama ustawa paliwowa. Zmiany, które postuluje w projekcie nowelizacji ustawy paliwowej Ministerstwo Energii mają w przeważającej mierze charakter legislacyjny (zmiany te wydają się mieć na celu – zresztą z wątpliwym skutkiem – uporządkowanie relacji pomiędzy zakresami pojęć „paliwo” oraz „paliwo stałe”). Tymczasem obecnie obowiązujące przepisy ustawy paliwowej budzą szereg jeszcze innych wątpliwości, które nie zostały w ogóle zaadresowane w przedstawionym do konsultacji projekcie jej nowelizacji. Kwestie te, wraz z propozycjami odpowiednich rozwiązań legislacyjnych, zostały przedstawione w pkt 2 niniejszych uwag.

Pełną treść uwag można znaleźć w Bibliotece.

Udostępnij...
Share on Facebook! Tweet this! Share on LinkedIn! Email!

Akcja Demokracja

Obserwuj nas!

Nasze raporty w Twojej skrzynce!

Wszystkie nowe analizy i raporty prawne ClientEarth można bezpłatnie otrzymywać na swoje skrzynki e-mail.